Biuletyn Informacji Publicznej RPO

• Rzecznik Praw Obywatelskich ma wątpliwości wobec utrzymywania w tzw. ustawie wdrożeniowej wyłączenia możliwości udostępniania wniosków o dofinansowanie i załączników do nich w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej oraz ustawy środowiskowej 
• Z tego powodu zainteresowane osoby nie mogą uzyskać informacji o treści tych dokumentów
• RPO Marcin Wiącek pyta minister funduszy i polityki regionalnej Katarzynę Pełczyńską-Nałęcz, czy w kolejnej ustawie wdrożeniowej, dotyczącej perspektywy finansowej 2028-2034, planowane jest wprowadzenie takiego wyłączenia jak obecne 

Chodzi o ograniczenia, które przewiduje ustawa z 28 kwietnia 2022 r. o zasadach realizacji zadań finansowanych ze środków europejskich w perspektywie finansowej 2021-2027 (tzw. ustawa wdrożeniowa)  

Obywatel złożył wniosek w tej sprawie wniosek do RPO w kontekście konstytucyjnej gwarancji prawa dostępu do informacji publicznej oraz prawa do informacji o stanie i ochronie środowiska. Jego wątpliwości wzbudziło zawarte w art. 48 ust. 1 ww. ustawy wyłączenie możliwości udostępnienia treści wniosków o dofinansowanie i załączników do nich w trybie ustawy dostępowej  oraz ustawy środowiskowej. W jego ocenie prowadzi to do ograniczenia kontroli społecznej nad transferami pieniężnymi oraz możliwości zapoznania się z przedmiotem dofinansowywanych zadań publicznych. 

Analiza zagadnienia przeprowadzona w Biurze RPO rodzi wątpliwości dotyczące zasadności utrzymywania tego wyłączenia w jego obowiązującym kształcie. 

Omawiany przepis stanowi niewątpliwie ograniczenie zagwarantowanego w art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji RP prawa dostępu do informacji publicznej oraz prawa do informacji o stanie i ochronie środowiska w rozumieniu art. 74 ust. 3 Konstytucji RP. Jest to trudne do zaakceptowania z punktu widzenia klauzul limitacyjnych zawartych w art. 31 ust. 3 oraz art. 61 ust. 3 Konstytucji RP.

- Powstaje więc pytanie, czy tak daleko idące ograniczenie uprawnień informacyjnych jednostki spełnia wymóg proporcjonalności, biorąc pod uwagę potrzebę społecznej kontroli nad sposobem gospodarowania przyznanymi już środkami unijnymi oraz realizacją wartości Unii Europejskiej w ramach finansowanych z jej środków działań, a także ogólne, konstytucyjne zasady stanowienia prawa - pisze Marcin Wiącek do min. Katarzyny Pełczyńskiej-Nałęcz.

VII.6060.160.2025