Biuletyn Informacji Publicznej RPO

Sylwia Gregorczyk-Abram wzięła udział w programie "#BezKitu", w którym na antenie TVN24 goście na żywo podsumowują najważniejsze wydarzenia polityczne i kampanijne w Polsce. W rozmowie z Radomirem Witem RPO poruszyła m.in. kwestie dotyczące praworządności, edukacji obywatelskiej, przeciwdziałania mowie nienawiści oraz prawa do równego traktowania. 

Praworządność i znaczenie Trybunału Konstytucyjnego

W rozmowie rzecznik praw obywatelskich Sylwia Gregorczyk-Abram wskazała, że Trybunał Konstytucyjny powinien stanowić jeden z najważniejszych mechanizmów ochrony praw i wolności obywatelskich.

- To jest taka tarcza dla obywateli, która powinna chronić obywateli przed wszystkimi zakusami władzy, aby w prawa i wolności obywatelskie ingerować – powiedziała.

Podkreśliła, że obecnie funkcjonowanie TK budzi poważne zastrzeżenia, na co zwracają uwagę także europejskie trybunały. Zaznaczyła również, że urząd RPO nadal podejmuje działania w sprawach kierowanych do Trybunału, jednak każdorazowo ocenia zgodność składów orzekających ze standardami konstytucyjnymi i europejskimi.

Edukacja obywatelska i głos młodych

Znaczną część rozmowy poświęcono edukacji obywatelskiej. Rzecznik pozytywnie oceniła wprowadzenie tego obszaru do programu nauczania, wskazując, że szkoła powinna być miejscem budowania świadomości praw i obowiązków obywatelskich oraz rozwijania kompetencji demokratycznych.

Odnosząc się do pytań młodych uczestników spotkania, zapowiedziała rozwijanie stałych form współpracy między Biurem RPO a młodzieżą. Celem ma być stworzenie przestrzeni do realnego dialogu i uwzględniania głosu młodych ludzi w działaniach podejmowanych przez urząd.

Przeciwdziałanie hejtowi i bezpieczeństwo w sieci

RPO zwróciła uwagę na rosnące znaczenie ochrony użytkowników internetu przed mową nienawiści i przestępstwami popełnianymi w sieci. Poinformowała o prowadzonych rozmowach z Policją dotyczących skuteczniejszego reagowania na tego typu zjawiska oraz podkreśliła znaczenie edukacji cyfrowej.

Odnosząc się do wdrażania unijnych regulacji dotyczących usług cyfrowych, wskazała, że nowe przepisy mogą zwiększyć prawa użytkowników platform internetowych, w tym możliwości odwoływania się od decyzji dotyczących usuwania treści czy kont oraz poprawić przejrzystość funkcjonowania platform.

Równe traktowanie i przeciwdziałanie dyskryminacji

W trakcie dyskusji poruszono również kwestie związane z prawami osób LGBT+ oraz edukacją antydyskryminacyjną. Sylwia Gregorczyk-Abram podkreśliła, że działania służące przeciwdziałaniu dyskryminacji wynikają zarówno z krajowych, jak i międzynarodowych zobowiązań Polski, a Biuro RPO będzie reagować na sygnały o ograniczaniu takich inicjatyw w szkołach.

Odnosząc się do zmian związanych z uznawaniem małżeństw zawartych za granicą, wskazała na konieczność zapewnienia wszystkim obywatelom równego dostępu do przysługujących im praw oraz monitorowania praktyki działania urzędów.

Ochrona praw obywateli na poziomie lokalnym

Rzecznik odniosła się również do spraw lokalnych, w tym zgłaszanych przez mieszkańców kontrowersyjnych inwestycji (np. budowa centrum danych w Piasecznie). Podkreśliła, że zgłaszanie takich problemów do Biura RPO pozwala nie tylko na interwencję w konkretnej sprawie, ale także na identyfikowanie szerszych problemów systemowych i proponowanie zmian służących lepszej ochronie praw obywateli.