RPO w mediach o sytuacji wokół Trybunału Konstytucyjnego
Data:
W wywiadzie dla programu „Bez Kitu” TVN24 Sylwia Gregorczyk-Abram odniosła się do sytuacji wokół Trybunału Konstytucyjnego oraz konsekwencji wieloletniego kryzysu konstytucyjnego dla praw obywateli.
Rzecznik praw obywatelskich podkreśliła, że choć pojęcie „stanu wyższej konieczności konstytucyjnej” nie funkcjonuje w języku prawa, jest ono próbą opisania wyjątkowej sytuacji związanej z trwającym od lat kryzysem w Trybunale Konstytucyjnym. Wskazała m.in. na niewykonanie zabezpieczenia Europejskiego Trybunału Praw Człowieka, niedopuszczanie prawidłowo wybranych sędziów do orzekania oraz wątpliwości dotyczące sposobu funkcjonowania Trybunału.
Zabezpieczenie wydane przez Europejski Trybunał Praw Człowieka, nakazujące umożliwienie wykonywania obowiązków prawidłowo wybranym sędziom TK, nie zostało wykonane. RPO podkreśliła, że wybrani przez Sejm sędziowie powinni zostać dopuszczeni do orzekania, ponieważ Konstytucja nie przyznaje Prezydentowi kompetencji do oceny prawidłowości ich wyboru ani do blokowania objęcia przez nich funkcji.
Sylwia Gregorczyk-Abram zwróciła uwagę, że szczególnie dotkliwe skutki obecnego kryzysu ponoszą obywatele. Przypomniała, że wiele istotnych społecznie spraw, dotyczących m.in. zobowiązań podatkowych, dostępu do informacji publicznej, świadczeń czy praw pracowniczych, od wielu lat oczekuje na rozpoznanie przez Trybunał. Jej zdaniem instytucja, która powinna pełnić rolę strażnika konstytucyjnych praw i wolności, w ostatnich latach nie realizowała w pełni swojej podstawowej funkcji ochrony obywateli przed nadużyciami władzy. - Kwestia obywateli była na drugim planie, kwestia bezpiecznego sprawowania władzy przez jedną stronę sceny politycznej była zaś na pierwszym – powiedziała.
RPO podkreśliła również znaczenie niezależności sądownictwa konstytucyjnego i konieczność przywrócenia obywatelom skutecznej kontroli konstytucyjnej prawa. Jak zaznaczyła, celem podejmowanych działań powinno być odbudowanie zaufania do Trybunału Konstytucyjnego oraz zapewnienie, aby ponownie stał się on instytucją skutecznie chroniącą prawa obywateli i standardy demokratycznego państwa prawnego.
