Biuletyn Informacji Publicznej RPO

27 stycznia 2026 r. przypadała 81. rocznica wyzwolenia niemieckiego nazistowskiego obozu koncentracyjnego i zagłady Auschwitz. W uroczystościach rocznicowych, które odbyły się w budynku tzw. centralnej sauny na terenie byłego obozu Auschwitz II-Birkenau, uczestniczył główny koordynator do spraw rozwoju i współpracy strategicznej Biura RPO Michał Szwast.

Obóz Auschwitz-Birkenau został wyzwolony przez żołnierzy sowieckiej 60. Armii 1. Frontu Ukraińskiego 27 stycznia 1945 r. Pierwsze oddziały przybyły tego dnia do Birkenau i Auschwitz około godz. 15:00. Po rozminowaniu okolicy, żołnierze wkroczyli do obozu i przynieśli wolność więźniom. W tym momencie w obozach znajdowało się 7 000 wyczerpanych osób. Wśród uwolnionych było prawie 500 dzieci, w tym ponad 60 urodzonych w niewoli. Na terenie obozu głównego znajdowało się 48 ciał, a w Birkenau ponad 600 ciał więźniów, którzy zostali zastrzeleni lub zmarli w ostatnich dniach.

Do momentu wyzwolenia, niemieccy naziści zamordowali w Auschwitz ok. 1,1 mln osób, głównie Żydów, a także Polaków, Romów, sowieckich jeńców wojennych oraz ludzi innych narodowości.

Obóz funkcjonował przez 1689 dni, które po dziś dzień stanowią dla świata symbol Zagłady i okrucieństw II wojny światowej.

1 listopada 2005 r. Zgromadzenie Ogólne ONZ ustanowiło Międzynarodowy Dzień Pamięci o Ofiarach Holokaustu, który obchodzony jest właśnie 27 stycznia. W swojej rezolucji Zgromadzenie Ogólne ONZ wezwało również do przedsięwzięcia środków mobilizujących narody, aby podtrzymać pamięć i edukację na temat Holokaustu, by ten czas był dla wszystkich ludzi przestrogą przed nienawiścią, rasizmem i uprzedzeniami.