Biuletyn Informacji Publicznej RPO

Zastępca RPO Stanisław Trociuk przekazał Ministerstwu Sprawiedliwości obszerną opinię RPO do projektu zmian w Kodeksie postępowania karnego, Kodeksie karnym wykonawczym oraz Kodeksie postępowania w sprawach o wykroczenia (UD301). Projekt przewiduje m.in. szersze wykorzystanie wideokonferencji w postępowaniach karnych i większy zakres rejestrowania czynności procesowych.

Rzecznik co do zasady pozytywnie ocenił kierunek proponowanych zmian. Wskazał, że rozwój narzędzi cyfrowych może ułatwić dostęp do wymiaru sprawiedliwości, przyspieszyć postępowania oraz ograniczyć ich koszty. Może to mieć szczególne znaczenie dla osób z niepełnosprawnościami, osób przebywających za granicą czy uczestników postępowań, dla których osobiste stawiennictwo wiąże się z istotnymi trudnościami.

Jednocześnie Rzecznik przedstawił szereg uwag do niektórych proponowanych rozwiązań. Dotyczą one m.in.:

• ochrony praw pokrzywdzonych i świadków, w tym stosowania środków ochrony dostosowanych do ich indywidualnej sytuacji;
• zasad udziału w rozprawach i posiedzeniach zdalnych, w szczególności praw pokrzywdzonych, stron, obrońców i pełnomocników;
• zakresu obowiązkowego nagrywania czynności procesowych, który w ocenie RPO mógłby zostać rozszerzony;
• gwarancji prawa do obrony osób pozbawionych wolności podczas posiedzeń prowadzonych na odległość;
• spójności i przejrzystości projektowanych przepisów, tak aby nowe rozwiązania nie prowadziły do wątpliwości interpretacyjnych.

W opinii RPO cyfryzacja postępowania karnego jest potrzebna, ale nie może odbywać się kosztem gwarancji procesowych uczestników postępowania. Dlatego Rzecznik zwrócił się do wiceminister Marii Ejchart o ponowną analizę wskazanych w opinii problemów i rozważenie wprowadzenia odpowiednich zmian do projektu.

II.510.1015.2026