Biuletyn Informacji Publicznej RPO

• Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa odmówiła przyznania wsparcia finansowego na modernizację gospodarstw
• Uzasadniła to faktem, że podpisy dwojga wnioskodawców są identyczne, co uznała za stworzenie "sztucznych warunków pomocy"
• Do ich skarg do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego przyłączył się Rzecznik Praw Obywatelskich
• WSA uwzględnił skargi, wskazując że nie naruszałoby prawa złożenie podpisów pod wnioskiem przez skarżącego a zarazem pełnomocnika

W stanowiskach dla WSA Rzecznik nie przesądzał, czy w sprawie istnieją podstawy do uznania, że doszło do stworzenia sztucznych warunków. Wskazywał zaś, że analiza uzasadnienia rozstrzygnięcia ARiMR nie daje podstaw do postawienia takiego zarzutu. 

W ocenie RPO Agencja nie dopełniła bowiem obowiązku podania przyczyny odmowy przyznania płatności, jak i nie dowiodła, że w sprawie zaszły niebudzące wątpliwości przesłanki nieprzyznania pomocy. 

Uzasadnienie rozstrzygnięcia jedynie lakonicznie wymienia okoliczności faktyczne i nie wskazuje, w jaki sposób uzasadniały one odmowę przyznania pomocy.

Omówienie uzasadnienia WSA  

W wyrokach z 23 kwietnia 2026 r. (sygn. akt V SA/Wa 2416/25 i V SA/Wa 2415/25) WSA wskazał m.in., że z rozporządzenia MRiRW z 21 sierpnia 2015 r. wynika, iż pomoc może być przyznana rolnikom, którzy wspólnie się o nią ubiegają. Z akt wynika, że każda z nich złożyła wniosek o przyznanie pomocy, zaznaczając że wniosek jest składany wspólnie. 

W formularzu wniosku wskazano, że skarżący jest pełnomocnikiem drugiej osoby, a z opisów pozycji formularza wniosku, w których znajdują się wszystkie podpisy wynika, że podpis może tam złożyć wnioskodawca lub jego pełnomocnik. Zatem jeśli - jak twierdzi ARiMR - podpisy pod wnioskiem złożył skarżący, to takie działanie nie naruszałoby prawa, bo mógł je złożyć jako pełnomocnik. 

Niezależnie od tego, z zaskarżonej informacji nie wynika w sposób jednoznaczny, dlaczego ARiMR uznała, że złożenie podpisu przez skarżącego pod wnioskiem świadczy o stworzeniu sztucznych warunków w celu otrzymania pomocy finansowej. 

W zaskarżonej informacji nie ma argumentacji, która wskazywałaby, że złożenie przez skarżącego podpisu pod wnioskiem rolnika, z którym wspólnie wnioskuje o pomoc, wypełnia wskazywane w orzecznictwie TSUE elementy pozwalające na kwalifikację takiego działania jako stworzenie sztucznych warunków w celu uzyskania pomocy. 

Ponadto ARiMR nie wyjaśniła, dlaczego w takim przypadku wykluczone byłoby wezwanie do uzupełnienia braku wniosku przez złożenie podpisu przez tę osobę. Z akt nie wynika również, że ARiMR zwracała się o wyjaśnienie, czy osoba ta rzeczywiście ubiega się wspólnie ze skarżącym o przyznanie pomocy.

(szczegółowe stanowiska RPO oraz uzasadnienia WSA - w załącznikach)

VII.7202.32.2025