Weryfikacja niekaralności kuratorów sądowych. Rzecznik prosi MS o wyjaśnienie wątpliwości
- Ministerstwo Sprawiedliwości zarządziło powszechną weryfikację niekaralności kuratorów sądowych – zarówno zawodowych, jak i społecznych
- O ile nie budzą wątpliwości podstawy prawne do pozyskiwania informacji z Krajowego Rejestru Karnego na temat kuratorów przez prezesów sądów, o tyle może je budzić pozyskiwanie tych danych przez resort
- Zastępca RPO Stanisław Trociuk pyta podsekretarz stanu Marię Ejchart m.in., czy odpowiednie informacje od prezesów sądów były zawsze zanonimizowane, czy też zawierały ich imiona i nazwiska
Ogólnopolski Związek Zawodowy Kuratorów Sądowych zwrócił się do RPO w sprawie weryfikacji przez MS niekaralności kuratorów sądowych. Ponieważ stanowi to ingerencję w prawo do autonomii informacyjnej (art. 47 Konstytucji, art. 7 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej, art. 8 ust. 1 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka) oraz w prawo do ochrony danych osobowych (art. 51 ust. 12 Konstytucji, art. 8 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej), powinno mieć oparcie w przepisach prawa i być prowadzone z poszanowaniem zasady proporcjonalności. O ile wątpliwości nie budzą podstawy prawne do pozyskiwania informacji z Krajowego Rejestru Karnego o kuratorach przez prezesów sądów, o tyle może je budzić pozyskiwanie ich przez MS.
MS może zarządzić taką weryfikację w ramach zewnętrznego nadzoru administracyjnego nad kuratorami, jak również żądać od prezesów sądów ogólnej informacji nt. kuratorów podlegających odwołaniu z powodu skazania. Wydaje się jednak, że nie ma dostatecznych podstaw prawnych do żądania informacji o imionach i nazwiskach. Z informacji MS nie wynika wprost, jakie dokładnie dane resort przetwarza – czy tylko zanonimizowane informacje o liczbie karalności, czy też imiona i nazwiska skazanych kuratorów.
ZRPO prosi zatem o odpowiedzi na pytania:
- jakie były przyczyny zarządzenia powszechnej weryfikacji niekaralności kuratorów w piśmie z 16 stycznia 2026 r.?
- czy informacje przesłane przez prezesów sądów MS o karalności kuratorów były zawsze zanonimizowane, czy też zawierały ich imiona i nazwiska?
- czy weryfikacja została zakończona w zaplanowanym terminie?
- ilu kuratorów zostało zweryfikowanych?
- w ilu przypadkach stwierdzono, że kurator nie spełnia już wymogu niekaralności?
- w ilu przypadkach prezes sądu podjął decyzję o odwołaniu kuratora?
- czy MS planuje podjęcie jeszcze dalszych kroków?
VII.501.27.2026
