Sprawy generalne Rzecznika Praw Obywatelskich



kasacja w sprawie braku wskazania okresu obowiązywania orzeczonego środka karnego w postaci zakazu zbliżania się do pokrzywdzonych z dnia 2026-07-30.

Adresat:
Sąd Najwyższy
Sygnatura:
II.511.613.2026
Data sprawy:
2026-07-30
Rodzaj sprawy:
kasacja karna (RKK)
Nazwa zepołu:
Zespół Prawa Karnego
Wynik sprawy:
Opis sprawy:

kasacja w sprawie braku wskazania okresu obowiązywania orzeczonego środka karnego w postaci zakazu zbliżania się do pokrzywdzonych.

Działając na podstawie art. 521 § 1 k.p.k., Rzecznik Praw Obywatelskich złożyła kasację od prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w K. z dnia 19 grudnia 2024 roku (sygn. akt IV Ka 1499/24) zmieniającego wyrok Sądu Rejonowego w O. z dnia 10 czerwca 2024 roku (sygn. akt II K 472/22) i zaskarżyła powyższy wyrok Sądu II instancji w zakresie rozstrzygnięcia o środkach karnych, zawartego w punkcie 1.15 części dyspozytywnej wyroku, na korzyść W. M., A. M., W. M., K. M. oraz M. M. Jednocześnie wniosła o uchylenie wyroku w zaskarżonej części i przekazanie sprawy w tym zakresie Sądowi Okręgowemu w K. do ponownego rozpoznania.

Wyrokowi temu zarzuciła rażące i mające istotny wpływ na jego treść naruszenie przepisów prawa karnego materialnego, to jest art. 43 § 1 k.k. w zw. z art. 39 pkt 2b k.k., polegające na orzeczeniu – na podstawie art. 41 a § 1 k.k. – środka karnego w postaci zakazu zbliżania się do pokrzywdzonych B. S. i E. V. na odległość nie mniejszą niż 10 metrów, bez wskazania okresu obowiązywania orzeczonego środka karnego w sytuacji, gdy przepis art. 43 § 1 k.k. obliguje sąd do określenia czasu obowiązywania zakazu z art. 39 pkt 2b k.k.

W dniu 10 czerwca 2024 r. Sąd Rejonowy w O. wydał wyrok w sprawie prowadzonej pod sygn. akt II K 472/22, na mocy którego uznał W. M., W. M. oraz M. M. za winnych popełnienia zarzucanych im w akcie oskarżenia czynów i skazał kolejno na: karę łączną 5 miesięcy ograniczenia wolności polegającą na wykonywaniu nieodpłatnej, kontrolowanej pracy społecznej w wymiarze 20 godzin w stosunku miesięcznym oraz kwotę 3000 zł tytułem nawiązki; karę łączną 4 miesięcy ograniczenia wolności polegającą na wykonywaniu nieodpłatnej, kontrolowanej pracy społecznej w wymiarze 20 godzin w stosunku miesięcznym oraz kwotę 2000 zł tytułem nawiązki; karę łączną grzywny w wysokości 80 stawek dziennych, ustalając wysokość jednej stawki dziennej na kwotę 10 złotych; natomiast wobec A. M. oraz K. M. warunkowo umorzył postępowanie na okres 3 lat próby orzekając kolejno nawiązki w wysokości 2000 zł oraz 1500 zł. Powyższy wyrok został zaskarżony apelacją pełnomocnika oskarżycieli posiłkowych.

Po rozpoznaniu apelacji wniesionej przez pełnomocnika oskarżycieli posiłkowych – B. S. i E. V. – Sąd Okręgowy w K. wyrokiem z dnia 19 grudnia 2024 r., sygn. akt IV Ka 1499/24, zaskarżony wyrok zmienił m.in. w ten sposób, że uchylił orzeczenia o warunkowym umorzeniu postępowania wobec A. M. i K. M., uznając oskarżone za winne popełnienia zarzuconych im czynów – wymierzył im kary łączne grzywny: wobec A. M. w wysokości 100 stawek dziennych po 10 zł każda, natomiast wobec K. M. w wysokości 80 stawek dziennych po 10 zł każda. Zmienił też wyrok Sądu meriti w zakresie orzeczenia o nawiązkach, orzekł wobec wszystkich oskarżonych środek karny w postaci zakazu zbliżania się do pokrzywdzonych B. S. i E. V. na odległość mniejszą niż 10 metrów. Obrońca skazanej A. M. złożył kasację od powyższego wyroku. W dniu 30 września 2025 r. Sąd Najwyższy postanowieniem z dnia 30 września 2025 r. pozostawił kasację bez rozpoznania.

W ocenie RPO tenże prawomocny wyrok Sądu odwoławczego kończący postępowanie nie może pozostać, albowiem jest obarczony wadą prawną o „kasacyjnym" charakterze i stopniu, wskazaną w petitum niniejszego nadzwyczajnego środka zaskarżenia. Mając na względzie powyższe, Rzecznik Praw Obywatelskich uznała zarzut kasacji i jej wniosek za zasadne oraz wniosła jak we wstępie.