skarga kasacyjna do Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawie skreślenia z ewidencji zakładów leczniczych dla zwierząt z dnia 2026-07-13.
skarga kasacyjna do Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawie skreślenia z ewidencji zakładów leczniczych dla zwierząt.
Działając na zasadzie art. 173 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Rzecznik Praw Obywatelskich zaskarżyła w całości wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z 5 maja 2026 r. (sygn. IV SA/Wa 585/26) oddalający skargę Fundacji Ochrony Zwierząt (…) na uchwałę Krajowej Rady Lekarsko-Weterynaryjnej w przedmiocie skreślenia z ewidencji zakładów leczniczych dla zwierząt. Jednocześnie wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości, rozpoznanie skargi i jej uwzględnienie oraz oświadczył, że zrzeka się rozpoznania niniejszej skargi kasacyjnej na rozprawie.
Zaskarżonemu wyrokowi zarzuciła, iż został wydany z naruszeniem przepisów ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o zakładach leczniczych dla zwierząt poprzez ich błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu, że: zakład leczniczy dla zwierząt może świadczyć usługi weterynaryjne wyłącznie w formie działalności gospodarczej; niezbędnym wymogiem wpisu do ewidencji zakładów leczniczych dla zwierząt jest prowadzenie przez podmiot tworzący zakład działalności gospodarczej (wpis do rejestru przedsiębiorców KRS lub ewidencji działalności gospodarczej).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. oddalił skargę Fundacji Ochrony Zwierząt (…) na uchwałę Krajowej Rady Lekarsko-Weterynaryjnej z 30 maja 2023 r. nr 5/2023A/III w przedmiocie skreślenia z ewidencji zakładów leczniczych dla zwierząt.
W niniejszej sprawie zasadniczym przedmiotem sporu jest to, czy zakład leczniczy dla zwierząt może prowadzić wyłącznie przedsiębiorca w ramach prowadzonej przez siebie działalności – na takim stanowisku stoi Sąd Wojewódzki i na nim też oparł swoje rozstrzygnięcie. Z wydanym wyrokiem Rzecznik Praw Obywatelskich się nie zgadza i uważa, że możliwe jest prowadzenie zakładu leczniczego dla zwierząt przez podmiot niebędący przedsiębiorcą (taki jak skarżąca Fundacja) i w celach innych niż zarobkowe.
Rzecznik podała w wątpliwość tezę postawioną w uzasadnieniu kwestionowanego wyroku, jakoby przywołane w zarzucie niniejszej skargi kasacyjnej przepisy „były jednoznaczne i nie generowały kilku możliwości ich rozumienia”. W opinii RPO Sąd Wojewódzki, akcentując potrzebę ograniczenia się do wykładni językowej, w sposób jednoznaczny naruszył jedną z jej podstawowych zasad, tj. zakaz wykładni per non est. Ta dyrektywa wykładni językowej zakazuje takiej interpretacji tekstu prawnego, która powodowałaby, że niektóre fragmenty przepisu prawnego lub całe przepisy są zbędne. U jej podstaw leży przekonanie, że racjonalny ustawodawca nie posługuje się zwrotami i wyrażeniami oraz nie umieszcza w tekście prawnym niepotrzebnych przepisów. Przyjęcie, że zakład leczniczy dla zwierząt może być prowadzony wyłącznie jako działalność gospodarcza i wyłącznie przez przedsiębiorcę powodowałoby z kolei oczywistą zbędność szeregu regulacji ustawy o zakładach leczniczych dla zwierząt. RPO w toku postępowania wielokrotnie podnosił, argumentując za potrzebą systemowej wykładni tej ustawy.
Rzecznik podkreśliła, że przyjęcie za prawidłowe stanowiska Sądu Wojewódzkiego oznaczałoby, że wzmiankowanymi, „zbędnymi” regulacjami ustawy o zakładach leczniczych dla zwierząt będą w szczególności przepisy przewidujące możliwość utworzenia zakładu leczniczego dla zwierząt w celach innych niż zarobkowe. Nawet odpłatne świadczenie jakiejś usługi, jeżeli nie ma celu zarobkowego, nie stanowi prowadzenia działalności gospodarczej. W tym kontekście RPO zauważył, że ustawa o zakładach leczniczych dla zwierząt już w art. 1 ust. 2 przewiduje, że zakład leczniczy dla zwierząt może być prowadzony w celu innym niż cel zarobkowy. Zdaniem Rzecznika podobnie „zbędną” byłaby regulacja art. 5 ust. 3 ustawy o zakładach leczniczych dla zwierząt. Przewiduje ona wprost możliwość utworzenia „wewnętrznego” zakładu leczniczego dla zwierząt w ramach podmiotu zajmującego się produkcją zwierzęcą, który usługi weterynaryjne świadczyć może wyłącznie dla zwierząt hodowanych przez ten podmiot. Tego rodzaju działalność w sposób niezaprzeczalny pozbawiona jest cechy zarobkowości.
Rzecznik zwróciła też uwagę na art. 5 ust. 1 ustawy o zakładach leczniczych dla zwierząt, zgodnie z którym „zakład leczniczy dla zwierząt może być utworzony i prowadzony przez osoby fizyczne, osoby prawne albo jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej. W świetle przytoczonego przepisu zakład leczniczy dla zwierząt może prowadzić jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej niezależnie od tego, czy decyzją ustawodawcy przyznana jej została zdolność prawna. Zdaniem RPO przyjęta przez Sąd Wojewódzki wykładnia art. 16 ust. 1 oraz art. 17 ust. 1 i 4 ustawy o zakładach leczniczych dla zwierząt sprawiała, że także omawiana regulacja jest częściowo „zbędna”.
W ocenie Rzecznika podmiot taki jak fundacja nieprowadząca działalności gospodarczej może prowadzić zakład leczniczy dla zwierząt. Akceptując skreślenie prowadzonego przez nią zakładu, Sąd Wojewódzki naruszył art. 16 ust. 1 oraz art. 17 ust. 1 i 4 ustawy o zakładach leczniczych dla zwierząt poprzez ich błędną wykładnię. Prawidłowo wyłożone regulacje tej ustawy prowadzą bowiem do wniosku, że zakład leczniczy dla zwierząt może być prowadzony w celach niezarobkowych, jak również może być prowadzony przez podmiot niebędący przedsiębiorcą.
Mając na względzie powyższe, Rzecznik Praw Obywatelskich wniosła jak we wstępie.