kasacja w sprawie wyroku zapadłego z rażącym naruszeniem prawa karnego materialnego rozstrzygającego o karze nieprzewidzianej w katalogu sankcji za wskazany występek z dnia 2026-05-20.
kasacja w sprawie wyroku zapadłego z rażącym naruszeniem prawa karnego materialnego rozstrzygającego o karze nieprzewidzianej w katalogu sankcji za wskazany występek.
Rzecznik Praw Obywatelskich złożył kasację od prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w S. z dnia 9 października 2025 r. (sygn. akt II Ka 556/25), utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w W. z dnia 30 maja 2025 r. (sygn. akt II K 72/25) i zaskarżył powyższe orzeczenie na korzyść skazanej G. L. w zakresie, w jakim punktem I sentencji wyroku Sądu odwoławczego utrzymano w mocy punkt I sentencji wyroku Sądu a quo, w części rozstrzygającej o karze, w której Sąd meriti za czyn z punktu II aktu oskarżenia, przypisany oskarżonej, kwalifikowany z art. 216 § 1 k.k., skazał G. L. na karę 2 (dwóch) miesięcy pozbawienia wolności. Jednocześnie wniósł o uchylenie wyroku Sądu Okręgowego w S. w zaskarżonej części, jak również poprzedzającego go wyroku Sądu Rejonowego w W. i o przekazanie sprawy w tak określonym zakresie do ponownego rozpoznania w postępowaniu pierwszoinstancyjnym Sądowi Rejonowemu w W.
Powołując się na brzmienie art. 523 § 1 k.p.k. skarżonemu wyrokowi zarzucił rażące i mające istotny wpływ na jego treść naruszenie prawa procesowego, tj. art. 433 § 1 k.p.k. w zw. z art. 440 k.p.k., polegające na zaniechaniu przez Sąd ad quem dokonania wszechstronnej kontroli odwoławczej, wskutek czego doszło do utrzymania w mocy rażąco niesprawiedliwego wyroku Sądu a quo, zapadłego z rażącym naruszeniem prawa karnego materialnego, tj. art. 216 § 1 k.k., polegającym na orzeczeniu wobec G. L. kary pozbawienia wolności, w sytuacji, gdy katalog kar przewidziany w art. 216 § 1 k.k. dopuszcza orzeczenie wyłącznie kary grzywny albo kary ograniczenia wolności.
Rzecznik wskazał, że wyrokiem z dnia 30 maja 2025 r. (sygn. II K 72/25) Sąd Rejonowy w W., w punkcie I sentencji m.in. uznał G. L. za winną popełnienia czynów kwalifikowanych z art. 190a § 1 k.k. (czyn I) oraz art. 216 § 1 k.k. (czyn II), skazując oskarżoną na kary jednostkowe, odpowiednio 7 miesięcy pozbawienia wolności (czyn I) oraz 2 miesięcy pozbawienia wolności (czyn II). W stosunku do oskarżonej zastosowane zostały także środki karne, wskazanym wyrokiem orzeczono o karze łącznej za pozostające w zbiegu realnym przestępstwa stanowiące przedmiot osądu, środkach probacyjnych, jak również rozstrzygnięto o kosztach procesu. Wywiedziona w sprawie apelacja obrończa zwrócona została przeciwko całości wyroku Sądu a quo, niemniej zarzuty podniesione w środku odwoławczym odnosiły się wyłącznie do sfery dowodowej oraz poczynionych przez Sąd meriti ustaleń faktycznych, pomijając obszar stosowania przez Sąd a quo prawa materialnego. Wyrokiem z dnia 9 października 2025 r. (w sprawie II Ka 556/25) Sąd Okręgowy w S. orzekł o utrzymaniu w mocy wyroku Sądu a quo. Pisemne motywy orzeczenia Sądu odwoławczego nie zostały sporządzone wobec braku wniosku uprawnionej strony.
W uzasadnieniu Rzecznik wskazał, że orzeczenie Sądu ad quem wydane zostało z naruszeniem art. 433 § 1 k.p.k., ma przy tym charakter rażący i mający istotny wpływ na treść prawomocnego orzeczenia. W sytuacji braku podniesienia w złożonej przez obrońcę apelacji stosownego zarzutu, wskazującego na obrazę prawa materialnego, Sąd odwoławczy powinien wyjść poza granice środka odwoławczego i podniesionych zarzutów oraz dokonać kontroli prawidłowości orzeczenia Sądu a quo, wydając stosowne orzeczenie następcze. Zdaniem RPO utrzymanie w mocy wyroku zapadłego w pierwszej instancji, w części dotkniętej rażącą obrazą prawa materialnego, w realiach sprawy stanowi przejaw wadliwie przeprowadzonej kontroli odwoławczej, cechując się jednocześnie rażącą niesprawiedliwością.
Mając na uwadze powyższe, Rzecznik Praw Obywatelskich wniósł o uwzględnienie kasacji.
Sąd Najwyższy w sprawie G. L. po rozpoznaniu kasacji Rzecznika Praw Obywatelskich od wyroku Sądu Okręgowego w S. uchylił zaskarżony wyrok w zakresie, w jakim utrzymano w mocy wyrok Sądu Rejonowego w W. – co do rozstrzygnięcia o karze za czyn kwalifikowany z art. 216 1 k.k. – i w tym zakresie przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w S.