wystąpienie do Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego, Ministra Finansów i Gospodarki w sprawie wpisów studentów do Krajowego Rejestru Dłużników z dnia 2025-12-08.
wystąpienie do Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego, Ministra Finansów i Gospodarki w sprawie wpisów studentów do Krajowego Rejestru Dłużników.
Do Biura Rzecznika Praw Obywatelskich wpływają wnioski studentów Uczelni Biznesu i Nauk Stosowanych „Varsovia” (dawniej: Collegium Humanum – Szkoła Główna Menadżerska). Studenci podnoszą, że „[uczelnia dokonuje] do KRD wpisów byłych jak i obecnych studentów z informacją o zaległym w zapłacie czesnym za okres, w którym uczelnia nie wywiązywała się z warunków umowy, a wobec którego Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów prowadzi postępowanie wyjaśniające (sygn. RLU.405.8.2024.MS)”.
Postępowanie ma na celu ustalenie, czy w związku z działalnością prowadzoną przez uczelnię nastąpiło naruszenie uzasadniające wszczęcie postępowania w sprawie o uznanie postanowień wzorca umowy za niedozwolone, postępowania w sprawie praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów lub czy miało miejsce naruszenie chronionych prawem interesów konsumentów. Działania te miały polegać po pierwsze na nakładaniu i domaganiu się od studentów opłaty administracyjnej z tytułu rezygnacji ze studiów w wysokości miesięcznego czesnego, niezależnie od przyczyn, dla których doszło do rezygnacji; po drugie na domaganiu się od studentów uiszczenia czesnego za okres, w którym doszło do rezygnacji ze studiów, z konkretnych wskazanych przez studentów przyczyn mających swoje źródło w sytuacji faktycznej i prawnej uczelni, włącznie do dnia złożenia rezygnacji, z uwzględnieniem pełnego miesiąca kalendarzowego.
Studenci podnoszą, że „uczelnia bezpodstawnie przekazała [ich] dane osobowe do Krajowego Rejestru Długów (KRD), nie przedstawiając żadnego tytułu prawnego ani dokumentu potwierdzającego istnienie zobowiązania (…) bezpodstawne przekazanie (…) danych do KRD spowodowało (…) poważne szkody: straty finansowe, w tym brak możliwości ubiegania się o stypendium na obecnej uczelni”.
Studenci wypowiedzieli umowy o świadczenie usług edukacyjnych, a następnie zostali objęci monitami o dokonanie rozliczeń z ich tytułu. Informacja o spornym zobowiązaniu ze stosunku prawnego, który miał zostać skutecznie wypowiedziany, miała zostać przekazana do biura informacji gospodarczych jako informacja o zobowiązaniu nieuregulowanym w rozumieniu art. 14 ust. 1 ustawy o udostępnianiu informacji gospodarczych i wymianie danych gospodarczych.
Rzecznik wskazał, że obecna sytuacja prowadzić może do naruszenia prawa do ochrony życia prywatnego oraz decydowania o nim, w tym dobrego imienia osób objętych przekazaniem w okolicznościach sprawy informacji gospodarczych, w rozumieniu art. 47 Konstytucji RP. Jakkolwiek w takiej sytuacji skuteczne może okazać się powództwo o naruszenie dóbr osobistych obejmujące żądanie usunięcia z rejestru stosownych informacji, to powództwo takie niekoniecznie skutkować będzie uwzględnieniem roszczenia o zapłatę zadośćuczynienia. Pomijając już czas, jaki upłynie zanim ewentualnie dojdzie do naprawienia szkody i wypłaty zadośćuczynienia za doznaną krzywdę.
Trudno nie dostrzegać skutków, jakie w znacznie krótszym okresie w życiu prywatnym studentów spowodować może ograniczenie możliwości skorzystania z kredytu, np. na zakup mieszkania, z uwagi na wydaną przez biuro informacji gospodarczej negatywną ocenę wiarygodności płatniczej w oparciu o informacje gospodarcze przekazywane w przez uczelnię w trudnych do zaakceptowania okolicznościach faktycznych sprawy. Zwłaszcza, że we wnioskach kierowanych do Biura RPO (jeszcze w 2024 r.) część studentów wskazywała, że z powodu samego już przerwania kształcenia i utraty możliwości zdobycia wymaganych do kontunuowania pracy kwalifikacji zawodowych pracę tę utraciła.
RPO zwrócił się z prośbą o podjęcie działań nadzorczych i kontrolnych w celu zminimalizowania dostrzeżonych ryzyk i zwiększenia pewności obrotu, w tym pewności, że w sprawach z informacji gospodarczych przekazywanych przez uczelnię zakres danych wykorzystanych do analizy płatniczej będzie prawidłowy, zaś działania biura zgodne z ustawą i regulaminem w rozumieniu tychże przepisów.